Na konferencji inaugurującej projekt przeor klasztoru o. Andrzej Kuśmierski OP wspomniał o jubileuszu 800-lecia obecności dominikanów we Wrocławiu i ich charyzmacie, związanym z byciem "na granicach pytań, na skrzyżowaniach idei i wątpliwości". - Ten refektarz pełni już od wielu wieków taką funkcję. Jest miejscem spotkań, dialogu, otwartości, kultury, edukacji, formacji, a także życia duchowego. Jest w sąsiedztwie kościoła, w którym bardzo prężnie rozwija się nasze duszpasterstwo. Chcemy, aby te wartości, które od wieków nasz zakon niesie i pokazuje, że są możliwe, jeszcze bardziej umieścić na mapie Wrocławia - podkreślał, przypominając wieloznaczne hasło jubileuszu: "Ty jesteś w centrum". Ostatecznie chodzi o każdego bez wyjątku człowieka, ogarniętego miłością Boga.
Zdjęcia:
W konferencji wzięli udział minister kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska, podkreślająca również w swoim wystąpieniu znaczenie Starego Refektarza i planów go dotyczących, przedstawiciele władz miejskich oraz różnych instytucji współpracujących z wrocławskimi dominikanami.
Historyk sztuki Adrian Porwich przypomniał pokrótce dzieje Starego Refektarza, a o. Marcin Dyjak OP, ekonom klasztoru, zaprezentował założenia projektu "Przystanek Dominikańska". Zwrócił uwagę, że Stary Refektarz wymagał już od dawna gruntownego remontu - ostatnie kompleksowe prace renowacyjne były w nim przeprowadzone ponad 30 lat temu, w 1994 r., a w latach 2022-2024 odbył się jedynie "ratunkowy" remont nieszczelnego dachu.
Prace nad przygotowaniem do projektu kiełkowały w 2023 r., a rozpoczęły się w 2024 roku. - Nazwaliśmy ten projekt "Przystanek Dominikańska". Obiekt, w którym się teraz znajdujemy, jest ulokowany niemal idealnie w połowie bardzo ważnej wrocławskiej trasy turystycznej - z rynku do Panoramy Racławickiej, Muzeum Narodowego, ważnych instytucji kultury we Wrocławiu. Jesteśmy przekonani, że to miejsce może stać się właśnie takim przystankiem na tej drodze. "Dominikańska" jest to trochę nawiązanie do ul. Dominikańskiej (której dziś już nie ma na mapie Wrocławia). Chcemy, żeby był to przystanek, gdzie turyści i mieszkańcy Wrocławia będą mogli zapoznać się z bogatymi kartami dziejów tego miejsca - mówił o. Marcin.
Podkreślił, że prace projektowe były możliwe dzięki hojności darczyńców, zaangażowaniu specjalistów. Wspominał o twórczych rozmowach na temat aranżacji tego miejsca, tak by nie było ono tylko odnowionym zabytkiem, ale przestrzenią żywą, z przemyślanym programem. W planach są m.in. izolacja fundamentów, renowacja stolarki okiennej. Przywrócony zostanie dawny układ pomieszczeń - przestrzeń, która dziś stanowi zaplecze techniczne refektarza, stanie się foyer. Odnowione zostaną zabytkowe lavabo, a także wystrój sztukatorski z bardzo bogatą symboliką.
O. Marcin zwrócił uwagę na interesujące podejście do tematu ostatniej wieczerzy - często przedstawianej w refektarzach. Tutaj apostołowie zostali ukazani na filarach w taki sposób, że przebywające w refektarzu osoby czują się tak, jakby zasiadały do stołu razem z nimi.
Przeprowadzone zostaną także prace w otoczeniu refektarza - na Skwerze Ormiańskim, gdzie od 2012 r. znajduje się ormiański chaczkar. Pojawią się tu m.in. tablice informacyjne, przybędą nowe nasadzenia.
- Odwiedzający Stary Refektarz rozpoczną zwiedzanie we wspomnianym foyer, gdzie będą mogli zapoznać się z kontekstem kulturowo-historycznym obiektu, rozwojem tej części Wrocławia - wyjaśniał. W sali refektarza znajdzie się ekspozycja stała, która pozwoli zapoznać się z bogatymi kartami dziedzictwa dominikańskiego, w sferze duchowości, kultury, nauki, a także z postaciami związanymi z tym miejscem. - Może jedną z mniej oczywistych jest postać Józefa Elsnera, kompozytora, pedagoga, późniejszego nauczyciela Fryderyka Chopina, który uczył się przy dominikańskiej szkole ok. roku 1781. Pierwsze swoje utwory skomponował dla Kościoła św. Wojciecha (niestety, nie zachowały się). Bardzo możliwe, że właśnie w tym Starym Refektarzu muzykował - mówił dominikanin.
- Elementem ekspozycji, który będzie wyjątkowy na mapie Wrocławia, na ten moment jedynym, będzie spektakl multimedialny z wykorzystaniem mappingu architektonicznego. To wnętrze zostanie ożywione opowieścią posługującą się światłem i dźwiękiem, podczas której poszczególne elementy ustroju sztukatorskiego będą wydobywane i ożywiane za pomocą nowoczesnej technologii - wyjaśnił.
W planach są gruntowne prace badawcze, stworzenie platformy multimedialnej prezentującej dzieje tego miejsca, specjalistycznej bazy danych. W refektarzu będzie można organizować wystawy czasowe, wykłady, warsztaty, koncerty.
Projekt jest dofinansowany z Funduszy Europejskich (program FenIKS).
(obraz) |
